Szczepienia przeciw „grypie”

Każdego roku jesienią lekarze i media systematycznie nawołują do poddania się szczepieniom przeciwko grypie, dodatkowo tworzy się scenariusze – horrory typu „Tysiące śmiertelnych przypadków zachorowań na grypę w Niemczech”, „Grypa grasuje w domu spokojnej starości, wielu starszych ludzi zmarło” i tym podobne.

Według statystyk, dotyczących przyczyn zgonów wykonanych przez Federalny Urząd Statystyczny w Niemczech (Statistisches Bendesamt) na skutek grypy wywołanej stwierdzonymi wirusami grypy (J10) zmarło w roku:

1998 = 11; 1999 = 34; 2000 = 22; 2001 = 9; 2002 = 10; 2003 = 25; 2004 = 9; 2005 = 22; 2006 = 3; 2007 = 11 osób.

W skutek grypy spowodowanej niestwierdzonymi wirusami zmarło”

1998 = 228; 1999 = 330; 2000 = 245; 2001 = 63; 2002 = 92; 2003 = 275; 2004 = 116; 2005 = 279; 2006 = 63; 2007 = 88 osób.

Owa niska liczba stwierdzonych przypadków śmiertelnych, spowodowanych wirusem grypy, nie przyczynia się w istocie do przeforsowania wprowadzenia „szczepień przeciw grypie” lub powszechnego „stosowania szczepień”.

Z drugiej strony w kampaniach reklamowych dotyczących „szczepień przeciwko grypie” podaje się, że od 7.000 do 10.000 osób umiera w Niemczech każdego roku na „grypę”.

I tak na przykład Instytut Roberta Kocha w publikacji pod tytułem „Nowe obliczenie rocznej liczby przypadków śmiertelnych spowodowanych wirusem grypy: z września 2005 roku zawarł między innymi:

Stworzyliśmy prostą metodę obliczania podwyższonego poziomu umieralności wskutek wirusa grypy, która polega na podziale względnej miesięcznej umieralności (RMS)… Metoda RMS ostrożnie wykazała szacunkową umieralność na minimum 7.000 zgonów. Ale prawdopodobnie przeciętny podwyższony poziom umieralności, według nieco zawyżonych szacunków, wynosi około 14.000 przypadków zgonów… Interesującym jest fakt, że podczas całego okresu obserwacji całkowita umieralność spadła, natomiast w tym samym okresie wzrosła umieralność związana rzekomo z wirusem grypy, równolegle do wzrostu udziału starszej części społeczeństwa w Niemczech.

Podwyższoną umieralność w okresie zimowym tłumaczy się więc wyłącznie grypą, co jest wysoce kontrowersyjne.

Zgodnie z międzynarodową normą statystyczną, w statystyce mogą zostać uwzględnione i wymienione tylko osoby chore oraz przypadki zgonów z serologicznie stwierdzonymi wirusami grypy. W Niemczech, w analizach statystycznych wykonywanych w czasie zachorowań, uwzględnia się wszelkie grypopodobne zachorowania. Co więcej, dokonano w tym celu zmian kryteriów statystyk.

W 2004 roku zanotowano 9 przypadków śmiertelnych, w 2003 roku 25 przypadków przy 82 milionach mieszkańców Niemiec, wobec tego 1 przypadek śmiertelny przypadł na ok. 9,1 miliona mieszkańców w roku 2004, oraz 1 przypadek śmiertelny na 3,98 miliona mieszkańców w roku 2003. Zachorowalność na grypę porównywalna jest zatem do trafienia w totka: 1 do 13,9 milionów.

„Prawdziwa grypa” (Influenza) może zostać stwierdzona poprzez wykonanie badania krwi w specjalnym laboratorium (dowód serologiczny). Zgodnie z niemiecką ustawą o ochronie przed infekcjami (IfSG) podlega ona obowiązkowi zgłoszenia.

Przeciwko „prawdziwej grypie wirusowej” (Influenza) można się zaszczepić, przeciwko przeziębieniom (infekcją grypowym) zaszczepić się nie można. Influenzę wywołują wirusy. Do trzech najbardziej znaczących pod względem epidemiologicznym typów i subtypów wirusów grypy należą Typ A wraz z subtypami A (H1N1) i A (H3N2) jak również Typ B.

Wirusy grypy wykazują dużą zmienność, dlatego też antygeny szczepionki powinny być dostosowane do cyrkulujących wirusów. Każdego roku trzeba by się więc na nowo szczepić szczepionką, która działałaby przeciwko aktualnie grasującemu wirusowi.

Istnieje dylemat: Aby wyhodować wirusy aktualnie grasującego typu potrzeba sześć do dziesięciu tygodni. Dopiero po tym okresie laboratoria pracujące na zlecenie Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) mogą rozprowadzić wyhodowane wirusy producentom szczepionek. Produkcja szczepionek trwa około pół roku. Przez ten czas nowo powstałe wirusy mogłyby wywołać epidemię.

Przeziębienie (infekcja grypowa) zaczyna się bólem gardła, katarem, łagodnym kaszlem i podwyższoną temperaturą ciała (do 38,5 °C). Przemija ona samoistnie po 3 – 5 dniach, względnie rozwija się z niego grypa.

„Prawdziwa grypa” (Influenza) rozpoczyna się również bólem gardła, katarem, kaszlem, bólami głowy i stawów, do tego dochodzi poczucie wyczerpania i dreszcze spowodowane wysoką temperaturą (ponad 39 °C). Ta infekcja może się rozprzestrzenić na płuca, mózg i serce. Wirusy grypy wywołują te powikłania częściej niż inne rodzaje wirusów. W przypadku każdego rodzaju infekcji bakterie mogą się dodatkowo osiedlić na błonach śluzowych.

Jeśli udamy się do lekarza z objawami przeziębienia lub grypy, przepisuje on nam najczęściej antybiotyk. Dzięki temu bakterie zostają zniszczona, jednak nie wirusy. „Prawdziwa grypa” utrzymuje się od 2 do 3 tygodni. Również po tym okresie odczuwa się osłabienie.

Wskutek szczepienia układ immunologiczny uczy się tworzyć antyciała przeciwko określonym wirusom. Działa więc pośrednio.

Bezpośrednio można chronić się przed grypą wzmacniając swój system immunologiczny. Można to osiągnąć zrównoważonym sposobem odżywiania (spożywanie regularnie warzyw, zielonej sałaty, owoców). Wzmocniony w ten sposób system immunologiczny może obronić się szybko przed nowo pojawiającymi się wirusami.

Choroby przeziębieniowe występują najczęściej u dzieci, ponieważ ich ciała stopniowo uczą się bronić przed nowym wirusem, w trakcie każdorazowego z nim kontaktu, oprócz tego na infekcję narażeni są ludzie starsi jak i osoby, których system immunologiczny osłabiony został na wskutek innej choroby lub na skutek przyjmowania lekarstw. W tym przypadku przeciwwskazane byłoby wykonanie szczepienia przeciw grypie na osłabionym systemie immunologicznym.

Chociaż właściwie nie można zagwarantować skutecznej ochrony przeciwko aktualnie grasującym wirusom z przyczyn techniczno – produkcyjnych (patrz wyżej), przemysł farmaceutyczny wykazuje rokrocznie ekonomiczne zainteresowanie wykonaniem szczepień przeciwko „grypie” możliwie jak największej liczbie ludzi. Bądź co bądź każda akcja szczepień przeciw „grypie” przynosi rocznie obrót rzędu 328 milionów euro i odpowiedni zysk, przy założenie że tylko 40 % ogółu ludności podda się tym szczepieniom. Jedna dawka szczepionki kosztuje ok. 10 euro. Do tego trzeba doliczyć ok. 5 euro wynagrodzenia dla lekarza wykonującego szczepienie. Powstają więc rocznie koszty rzędu 492 milionów euro, a kasy chorych pokrywają je za składek członków. Nie trzeba się więc dziwić eksplodującym kosztom służbie zdrowia.

Nakłaniając do „szczepienia przeciw grypie” wykorzystuje się pracujące dla służby zdrowia media i organizacje, sponsoruje je i operuje wysokimi liczbami zmarłych rzekomo na skutek „grypy”, aby rozbudzić w ludziach strach i skłonić możliwie wielu z nich do poddania się szczepieniu.

Nie można przy tym lekceważyć szczepienia przeciwko grypie, ograniczając się do zastrzyku przeciw grypie zrobionego w pierwszym lepszym autobusie szczepień (Uwaga tłumacza: W Niemczech udostępniane są ludności autobusy przeznaczone do propagowania informacji na temat szczepień i wykonywania szczepień. Wykorzystanie autobusów finansowane jest w znacznym stopniu ze środków Ministerstwa Zdrowia), traktujących to tak, jakby się ssało zwykłą pastylkę na kaszel.

Podczas szczepienia należy zachować ostrożność,

• jeżeli osoba szczepiąca się przyjmuje lekarstwa obniżające system immunologiczny (np. Kortison w przypadku alergii, reumatyzmu, środki immunosupresyjne w przypadku nowotworu, reumatyzmu lub po transplantacjach, inne środki przeciwko chorobom nowotworowym),
• jeżeli choruje centralny system nerwowy,
• jeżeli występuje alergia na białko (obecnie materiały do szczepionek przeciw grypie powstają prawie wyłącznie w zapłodnionych jajach kurzych),
• jeżeli choruje system immunologiczny (np. w przypadku leukemii lub nowotworu węzła chłonnego).
Szczepienie powinno zostać przesunięte w czasie:
• jeżeli osoba szczepiąca się nie jest całkowicie zdrowa,
• jeżeli w momencie szczepienia występuje nasilona alergia.

Podczas każdej akcji szczepień należy również mieć na uwadze, że wraz ze wzrastającą liczbą szczepień, wzrasta również liczba nieszczęśliwych wypadków spowodowanych szczepieniami (szkody na zdrowiu spowodowane szczepieniami).

Przypadki szkód na zdrowiu spowodowane szczepieniami – patrz strony: Guillain – Barré Syndrom (GBS) po szczepieniach przeciwko grypie Zachorowania pozostające w związku z czasowym z wykonanym szczepieniem przeciwko grypie.

Podsumowanie:
• przeciwko grypie (prawdziwej grypie) można się zaszczepić, przeciwko przeziębieniom (infekcją grypowym) nie,
• podając wysoką liczbę zgonów spowodowanych grypą, próbuje się rozbudzać w ludziach strach, aby nakłonić ich do poddawania się szczepieniom. Liczba urzędowo stwierdzonych przypadków zgonów jest niższa,
• dzięki szczepieniu nie uzyska się absolutnej ochrony przed grypą, ponieważ w czasie produkcji szczepionki nie wiedziano jaki typ wirusa będzie cyrkulował aktualnie. Zanim udostępni się odpowiednią szczepionkę potrzeba pół roku czasu, przez ten czas nowo powstałe wirusy mogłyby się już rozprzestrzenić.
• Koszt corocznych akcji szczepień na grypę wynosi ok. 492 milionów euro, jeśli szczepieniom podda się tylko 40% ogółu społeczeństwa.

Uwzględniając wyżej wymienione współzależności i informacje źródłowe należy samemu rozważyć, czy poddawać się każdego roku szczepieniu przeciw grypie, czy też nie.

Źródła: Federalny Urząd Statystyczny – opieka zdrowotna VIII A 1 (Statistisches Bundesamt, Gesundheitswesen)
Federalny Dziennik Ministra Zdrowia (Bundesgesundheitsblatt) 2006-49, 287-295
Podręcznik Zdrowie (Kursbuch Gesundheit), Wydawnictwo Kiepenheuer & Witsch, Köln
Czasopismo „Przegląd farmaceutyczny” (Apotheken – Umschau) wydanie z dnia 15.10.2006
Instytut Roberta Kocha, wydział Mikrobiologii lekarskiej, 27.09.2005